આ ટેગ સાથે 1398 લેખ · પાનું ૧૮ / ૨૮
શબ્દોના ઢગલા નહીં, ભેરુ, મને એક ખભો આપજે, આંસુ મારાં વહી જવા દે, તું બસ ચૂપચાપ રાખજે.
મેળે ગઈ’તી રે હું તો ચકડોળ ચડવાને, પાછી આવી તો મારું મન ક્યાંક ખોયું રે.
મેં તો ચાંદલિયો વાવ્યો રે તુલસીને ક્યારે, ઊગશે તો ઓસરી અજવાળશે મારી.
કેડીએ તારાં પગલાં પડ્યાં ને કેડી થઈ ગઈ ઘેલી રે, ધૂળ ઊડે તો ગુલાલ લાગે, સીમ લાગે અલબેલી રે.
ઓસરીએ ઊભી’તી હું તો ઝાલર સાંભળવા, ને સામી શેરીએથી સાયબો નીકળ્યો રે.
કાગળની હોડી મેં ખાબોચિયે તરતી મેલી, હોડી બોલી: ‘લઈ જઈશ તને દરિયાપાર, ઓ બેલી!’
તારી સેલ્ફીના ખૂણે, સખી, હું ઝાંખો પડછાયો, તું તો ચાંદ બનીને ચમકી, ને હું ‘ક્રૉપ’માં કપાયો!
કંકુ પગલી પાડી રે આંગણે વ્હાલી આવી, ઘરની ભીંતે ભીંતે જાણે દિવાળી ઝળહળાવી.
મામાને ઘેર જાવું, ઉનાળાની રજામાં, ગાડીમાં બેસી જાવું, સપનાંની મજામાં.
એક છત્રી ને આપણે બે, વરસાદ, તું ધીમો ના પડજે, ભીંજવવું હોય તો ભીંજવજે, પણ વચ્ચે આવીને ના નડજે.
ઓ ભાઈબંધ વરસાદ, તું આ વખતે મોડો કેમ? ખેતર રુએ, ખેડુ ઝૂરે, તારી શું છે નવી ગેમ?
જોષી વાંચે હાથની રેખા, હું તો વાંચું તારી આંખ, રેખામાં તો કાલ લખી છે, આંખોમાં છે આજની પાંખ.
શ્વાસે શ્વાસે તું જ વસે છે, ધબકારે તું ગાય, મારી અંદર તું જ બેઠો, તોય તને શોધવા જવાય!
દિવાળી આવી, ને બાએ માળિયું ખોલ્યું રે, ધૂળ ખંખેરી, ત્યાં એક સંભારણું બોલ્યું રે.
નથી માગતો સોનું-ચાંદી, નથી માગતો રાજ, એટલું દેજે, મારે લીધે કોઈ ન રડે આજ.
ઝાંપે ઊભો બાપ, ને દીકરી ડોલીએ ચડે રે, આંખ્યુંમાંથી નીર ઝરે, ને મોઢે હસવું પડે રે.
હથેળીમાં મેંદી મૂકી, ને મેંદીમાં તારું નામ, સખીઓ પૂછે: ‘ક્યાં લખ્યું?’ ને હું શરમાઉં સરેઆમ.
મેહુલો વરસ્યો ને ખેડુએ હળ જોડ્યાં રે, ભીની ભીની માટીએ સપનાં સૌ ખોલ્યાં રે.
ફળિયાનો લીમડો મારો દાદા જેવો લાગે રે, કડવું બોલે, મીઠું રાખે, આખી રાત જાગે રે.
ડુંગરની દીકરી નદી, પિયર છોડી ચાલી રે, ખળખળ ખળખળ ગીત ગાતી, ઝાંઝર ઝણકાવી ચાલી રે.
પાંદડે પાંદડે પ્રગટી રે વસંતની વાત, કેસૂડે કેસૂડે ઝળહળી રે ફાગણની ભાત.
પંખીડાં રે, માળો મૂકીને ક્યાં જાશો? કાલે આવે છે કરવત, વડલાનો વારો થાશે.
મારો તંબૂરો બોલે ‘શ્યામ, શ્યામ’, રાણાજી, મારે ઝરૂખા શું કામ? મારે ગોકુળિયું ગામ.
દરિયા રે દરિયા, મારો સાજણ પાછો દે, પૂનમની હોડી લઈ ગ્યો, હજીય ન આવ્યો એ.
ધરતી માડી બોલે: ‘દીકરા, મારી કૂખ ન બાળ, લીલુડી ચૂંદડી પહેરાવી, મારી રાખજે ભાળ.’
હૈયાની વાત હોઠે લાવ, ભેરુ, ના રાખ ભાર, બોલ્યા વિના સમજે કોણ, આ મૂંગો સંસાર?
હળવે હંકારજે હોડી રે ખારવા, દરિયો છે આજ રે ઉદાસ, ઝાંપે ઊભી છે તારી ઝીણી રે નાર, એની આંખોમાં ખારો ઉજાસ.
વાતો તો આખો દિ' કીધી રે વાલમા, વાત તો રહી ગઈ હેઠ, હોઠ ઉપર મેળો ભરાયો, ને હૈયામાં સૂની રે પેઠ.
મોગરો લ્યો રે કોઈ મોગરો લ્યો, ભીની સવારનો ભીનો રે મોગરો, છાબડી ઉપાડીને નીકળી છું ગામમાં, કોઈ તો ખરીદો મારો ઓરતો.
ઘટમાં બેઠો શ્યામ, પછી હું ક્યાં રે શોધું ધામ? શ્વાસ મહીં જ્યાં વાંસળી વાગે, ત્યાં જ મારું ગામ.
પાન ઝીલે ઝાકળને, કે ઝાકળ પાનને ઝૂલે? પ્રીતનું પૂછો તો, બેનાં મન કોણ પહેલું ખૂલે?
ઘડી ઘડી ઝાંપે જાઉં, ને ઘડી ઘડી પાછી વળું, તારા આવ્યાની એંધાણી, સાયબા, હું ક્યાંથી કળું?
વાદળ રિસાયું, રે વાદળ રિસાયું, ખેતરને શેઢે બેઠું ને મોઢું ફુલાયું.
બાઈ રે, ઈંટો ઉપાડે માથે, ને કેડ્યે ઝૂલે છે બાળ, તડકો પણ થાકીને બેઠો, પણ બાઈને ક્યાં છે ભાળ?
સૂરજને ખિસ્સામાં ઘાલું શી રીતે, ને ચાંદાને બાંધું શી રીતે રે? વાલમ, તેં માગ્યું તે સઘળું લાવું, પણ સપનાને સાંધું શી રીતે રે?
સૌ સૌના માળામાં, સૌ સૌની બારીએ, સૌ સૌનાં તાળાંમાં બંધ, એક જ મકાનમાં સો સો ઘર, પણ એકે ઘરમાં નહીં સંબંધ.
અમને રખડુ ન કહેજો રે લોલ, અમે વાયરાની જાતના, ઝોળીમાં ગીત ને ખભે એકતારો, અમે ફકીરો રાતના.
એકતારો ને હું, હવે બે જણ રહ્યાં, ત્રીજું તારું ગીત, જે અધૂરાં રહ્યાં.
રંગરેજ રે, મારી ચૂંદડી રંગી દે એવી, કે રંગ ના ઊતરે જનમભર, ધોબીનો ઘાટ ને આંસુનો ધોધ, એ ય ના ધોઈ શકે ઝરમર.
છલકાયું રે છલકાયું, મારી યાદનું તળાવ છલકાયું, પાળ તોડીને પાંપણ સુધી આવ્યું, ને હૈયું આખુંય ભીંજાયું.
આજ મને સોળમું બેઠું રે, હોઠ ઉપર મૂછનો દોરો, અરીસો છોડે નહીં રે મને, ને મા કહે, ‘છોકરો થયો ગોરો!’
દીકરા, પરદેશ જા તો જાજે, પણ ખેતરનો શેઢો સાંભરજે, આંબાની ડાળે બાંધેલો હીંચકો, ઝૂલતો ઝૂલતો રે તું ફરજે.
પૂનમની રાતે હંસલો ઊડે રે, મોતી ચરવા માનસરોવર, પીંજરું પાછળ ઝૂરતું રહે, ને દીવો ઝૂરે રે ઓસર.
પીઠી ચોળો રે પીઠી ચોળો, મારી લાડલીને પીઠી ચોળો, હળદરનો રંગ ચડે ગાલે, ને આંખોમાં આંસુનો ઝોળો.
તેં કીધું'તું, ‘સાત જનમ સાથ નહીં છોડું’, ને સાતમે વરસે છોડી ગ્યો, મારા ચૂડલાનો રણકાર લઈ, તું ક્યાં રે આભમાં દોડી ગ્યો?
દીવો ને હું, બેય જાગીએ રે, મારો સાયબો રાતપાળીએ, મિલના ભૂંગળાએ સાદ પાડ્યો, ને ઝાંપે ઊભી હું ભાળીએ.
હીંચકે ઝૂલું ને સાંભરે રે, મારા ડોસાની એ વાત, પાંસઠ વરસનો સાથ હતો, ને હવે સૂની આ રાત.
મોરપીંછ મેલી ગ્યો મારે ઓશીકે, ને પોતે ગ્યો મથુરાને ઘાટ, ગોકુળની ગલીઓમાં ગાયો ભાંભરે, ને રાધા જુએ છે વાટ.
માની પટારીમાં સામાન ઘણો, પણ ખોલું તો નીકળે ખાલી, એક ખૂણે બેઠાં સંભારણાં, ને એક ખૂણે એની વાલી.
ગુજરાતી ભાષાની ભાઈ, વૉટ્સઍપે કરી મોટી ભાંજગડ, ‘શુભ સવાર’ થઈ ગયું ‘સુભ સવાર’, ને ‘આશીર્વાદ’ થયો ‘આસીરવાડ’!