આ વિષયમાં 5274 લેખ · પાનું ૧૦૧ / ૧૦૬
આંબે મ્હોર્યા મોર ને કોયલ ટહુકી ડાળે રે, વસંત આવી વાટ લઈને ફાગણને ફાળે રે…
મારે ઘેર નિશાળ ઉઘાડી નાનકડા એક ગુરુએ, ના પોથી, ના પાટી, તોયે ભણાવે ઝીણા સુરે…
ઘરે આંગણે આ હવા દીકરી છે, પિતાની બધી યે દુઆ દીકરી છે.
કોણ જાણે આવતો ભવ, સૌ તરીએ આ ભવે, પ્રેમ, પૂજા, પુણ્ય, જે છે, એ કરીએ આ ભવે.
એસી બોલ્યું લીમડાને: ‘તારો ક્યાં હવે કોઈ ભાવ? હું તો બટન દબાવે ઠારું, તું તો ઊભો સાવ…’
વિરહની રાત તો ડંખી, મિલનનો શ્વાસ પણ ડંખે, હતી અંધારની પીડા, હવે અજવાસ પણ ડંખે.
ઘરમાં હવે બધું સમયસર થાય છે.
તેલ ખૂટે ને વાટ બુઝાય એ પહેલાં આવો રે, ખાલી ઓસરીએ બેઠેલા અંધારાને ભગાવો રે…
હતો ઊડી ગયો આભે, ફરી માળા સુધી આવ્યો, ઉઘાડું બારણું ક્યાં છે? અરે, તાળા સુધી આવ્યો.
માણસ તો ભાઈ માટીનો, ને માટીમાં મળવાનો, તોયે કેમ એ આખો જનમ ગજવાં ભરે સોનાનો…
ભલે તું દૂર, તો પણ તું સતાવે છે વિચારોમાં, ઘડીમાં તું હસાવે ને રડાવે છે વિચારોમાં.
ભૂખ ભાંગે એટલો આ રોટલો છે પૂરતો, સાંજ ઢળતાં બેસવા આ ઓટલો છે પૂરતો.
ડેલી ખખડધજ ઊભી રે, એને કોણ દિયે હોંકારો? આંગણે ઊગ્યું ઘાસ, ને ઓસરીએ બેઠો અંધારો…
નામ: ગમે તે રાખો. જન્મ: સરકારી દવાખાનામાં, લાઇનમાં.
માટીનું આ પૂતળું રે સાધો, માટીમાં ભળી જાશે, રંગમહેલ ને રાજખજાના પડ્યા અહીં રહી જાશે…
પાંચ પત્તાં હાથમાં છે, જિંદગીનો દાવ છે, કોણ જીતે, કોણ હારે? બંદગીનો દાવ છે.
ભલે રોજ ઊગે, વહાણું ઉછીનું, જનમ છે સમયનું ઉખાણું ઉછીનું.
દીકરાનો હાથ માથે, ઓરડે અજવાસ છે, ઓશિકે ગીતા અને બારી ઉપર આકાશ છે;
અહીંથી મને ગામ વરતાય છે, છતાં દૂર એ ધામ વરતાય છે.
શ્વાસના મણકા પરોવી, હાથ માળા શબ્દની, ભીતરે અંધાર ભેદે એક જ્વાળા શબ્દની.
પાંખમાં તું, આંખમાં તું, તું જ તારું આભ છે, પાંજરું ખોલી જરા જો, ખૂબ ન્યારું આભ છે.
દાદાના આલ્બમમાં માંડ ચાલીસ ફોટા હતા.
વિઘ્નહર્તા, આવ, બેસી જા અમારા ઓટલે, મોદકો નાના ભલે, પણ પ્રેમ બાંધ્યો પોટલે;
આંખમાં આંખો પરોવી બોલનારા ક્યાં મળે? ભીડમાં પણ એકલાને ખોળનારા ક્યાં મળે?
વેરણ થઈ આ વાંસળી રે, મારી નીંદર લઈ ગઈ ચોરી, જમના કાંઠે ઊભી ઊભી હું તો રહી ગઈ કોરી…
એ ઉપનિષદ નથી ભણી, પણ દાળમાં મીઠું
સળગતો ઉનાળો તને યાદ છે ને? ઠરેલો શિયાળો તને યાદ છે ને?
સવારે નવથી પાંચ હું હિસાબ લખું છું,
મેં મારી કવિતા
મારા વિના, મારી સહિત, સંસારમાં તું ખુશ રહે, આ આંગણે, આ ઓરડે, ઘરબારમાં તું ખુશ રહે.
આંખ ખૂલે, હાથ ફોને, જીવ ત્યાં ખોવાય છે, સાંજ પડતાં ગણતરી બસ લાઇકોની થાય છે;
એ ગયા એને આજે ચાલીસ દિવસ થયા.
રાતની છેલ્લી બસમાં હું
શ્યામ મેળવવા, સખી, તો બાવરી થાવું પડે, વાંસળીના સૂર સુણવા વાંસળી થાવું પડે.
વાળમાં આવી સફેદી, સાંજનો સંકેત છે, તાર ઢીલા, તૂટતા એ સાજનો સંકેત છે.
આમ્રવનમાં એક કોયલ ચૂપ થઈને સાંભળે, ઢોલ વાદળના ઢબૂકે, ને સમંદર ઊછળે;
કૂવામાં હું નામ તમારું નાખું ને પડઘો પાછો આવે, પડઘો પાછો આવે રે, પણ તમને કોણ લાવે?
ભલે ખિસ્સાં રહે ખાલી, ભલે પીડા રહે સાથે, હસી લેવું, રડી લેવું, લખાયું છે બધું માથે;
નથી શંકર, છતાં મેં તો હસી આ ઝેર પી લીધું, સગાંનું, મિત્રનું, સૌનું, બધું યે વેર પી લીધું.
રોજ દીવો કરું, પ્રાર્થના તો ફળે, તું મળે તો જનમ-કામના તો ફળે.
જ્યાં જ્યાં જોઉં ત્યાં તું જ, સાંઈ, બીજું કાંઈ ન ભાળું, આંખ ઉઘાડું તો અજવાળું, મીંચું તો ય અજવાળું…
કદી ના આપણે મળિયાં, વરસ સાથે રહીને પણ, અજાણ્યાં જેમ જીવ્યાં, હાથ લઈ હાથે રહીને પણ.
પાન ખરતું જોઈ મૂંગી વેદના છે ઝાડને, તોય કૂંપળ ફૂટશે, એ ચેતના છે ઝાડને.
ટ્રેન ગઈ. પ્લૅટફૉર્મ પર
સાચો શબદ જેને લાગ્યો રે, એને ઊંઘ ન આવે રાત, ભીતર દીવો ઝગમગ ઝગમગ, બારે માસ પ્રભાત…
નથી કોઈનો, દોષ મારો ગણો, ઘરે જે બળે, રોષ મારો ગણો.
રાતના બે વાગ્યે એનો ફોન આવ્યો.
કેસૂડાંએ ડુંગર રંગ્યા, રંગી ધરતી લાલ, હું તો કોરી રહી ગઈ, સાજન, ક્યાં છે તારો ગુલાલ?
મારું જીવન કોઈ થાકેલાનો વિસામો થાજો, મારો બોલ કોઈ રડતાને હસવાનો દિલાસો થાજો…
બે જણ ને એક ઓરડી, ને બારીમાં એક ચાંદ, ઘર નાનું, પણ હૈયે ઝાઝો ઝળહળતો આનંદ…