આ ટેગ સાથે 1089 લેખ · પાનું ૬ / ૨૨
સવારે તું તો ઊઠીને ચાલી ગઈ,
આખા શહેરની વીજળી ગઈ તે રાતે
બાપુ ગયા પછી
બાની રસોઈની ડાયરી મારા હાથમાં છે.
છેવટે ખેડૂત ગોવિંદે
ચૌદમા માળે ફ્લૅટ નંબર ૧૪૦૩માં
ઊઠો, ભાઈઓ, આ બાવન માળની ઇમારતના
આગિયાને કોઈએ પૂછ્યું:
સવારે નિશાળે જતાં પહેલાં મા
દર્દી: લોકશાહી. ઉંમર: પંચોતેરથી વધુ.
રાતે બાર વાગ્યે એ.ટી.એમ.ની કેબિનના દરવાજે
આ વખતે વસંત
કવિતા લખવી હોય તો પહેલાં
વૃદ્ધાશ્રમના ઓરડા નંબર સાતમાં
શહેરમાં તોફાન થયાં એ રાતે
વીસ વર્ષે મને આકાશ જોઈતું હતું:
દીકરી પહેલી વાર
કવિનું સુખ બહુ નાનું હોય છે.
દૂધવાળાના પૈસા, શાકનો હિસાબ,
મારે ગામ હજી પણ બસ-સ્ટૅન્ડ પર
દાદીમા કહેતાં: ‘મારા જન્મ વખતે
સામાન બંધાઈ ગયો છે. ટ્રક બહાર ઊભો છે.
હજી ફૌજીના ઘરમાં
દ્વારકાના મહેલમાં સોનાના પલંગ પર
વરસાદ ગયો. વગડો
અચાનક ઝાપટું આવ્યું.
બાપુ, તમારી તસવીર
ઘરમાં ચાર જણ છે, ને ચાર સ્ક્રીન.
રોજ રાતે એ
વૃદ્ધાશ્રમના બીજા માળે
ગોકુળમાં હવે ટૂરિસ્ટ બસો આવે છે.
ચાર રસ્તે એક ચાની કીટલી છે.
બાપુજીનો જૂનો શબ્દકોશ
સવારે છ વાગ્યે ચોકમાં
રાતે સપનામાં એક કવિતા આવી —
દરિયાકિનારે રેતીમાં
પંદર વરસ પછી ગામ ગયો.
આ વરસે દિવાળીના દીવા
બા, અહીં સુરતમાં
દીકરાએ બોલાવ્યાં — ‘પપ્પા-મમ્મી, હવે તો આવો,
મારી દીકરીએ ચિત્ર દોર્યું —
મેં જિંદગીને ઘર માન્યું હતું. ભીંતો રંગાવી,
માસી, તમે છેલ્લી વાર આવ્યાં ત્યારે
મારાથી નથી થતું — સવારે ઊઠીને તરત ફોન જોવાનું,
કવિતા લખતાં પહેલાં કાગળ પર એક સફેદ ખેતર હોય છે.
આ દેશમાં વરસાદે પણ અરજી કરવી પડે છે.
તમે મારા શબ્દને પાંજરામાં પૂરી શકો,
પોષની રાતે ગામના ચોકમાં તાપણું.
તને લખેલો કાગળ મેં ક્યારેય મોકલ્યો નહીં.
ઘર ખાલી છે. સંતાનો પરદેશ,