કુલ ૨૦૨૨ લેખ · પાનું ૨૪ / ૪૧
ઘાવ ઊંડો હોય તોયે પ્રેમથી રૂઝાય છે, ફૂંક મા મારે સવારે, નેમથી રૂઝાય છે.
રાહ જોજે તું, સખી, આ ફાગણે પાછો ફરીશ, ને પછી વરસાદ લઈ તુજ શ્રાવણે પાછો ફરીશ.
હિસાબો સૌ પતાવ્યા, તોય થોડું કામ છે બાકી, ઉધારો સૌ ભરી દીધા, છતાં બે દામ છે બાકી.
હવે તો એટલો કોમળ, હવાનો ભાર લાગે છે, ઉપાડ્યા ડુંગરો હસતાં, દુઆનો ભાર લાગે છે.
હાથ ખાલી, તોય રથથી ના કદી ભાગ્યા નથી, એમના સો બાણ છૂટ્યાં, એક પણ વાગ્યા નથી.
ઝૂંપડીમાં આભ આખો રાતનો માળો હતો, ભૂખ પણ રોતી નહીં, એવો મધુર ગાળો હતો.
જે કદી ઊડ્યા નથી, એ ઊડવાનું જ્ઞાન દે, ને સમોસું ઝાપટીને દોડવાનું જ્ઞાન દે.
ઉગાડ્યું અમે, તો પછી ધાન કોનું? ચણી મેં હવેલી, થયું માન કોનું?
કાગળે બે બાજુ છે, તો એક કોરી રાખજે, શ્વાસ સાથે એક ચપટી મૌન ઓરી રાખજે.
એક બીડીના ધુમાડે નામ તારું, શામળા, ઈંટ ઢોતો મંદિરે, પણ ઘર ન મારું, શામળા.
ફરી આ શ્રાવણી ઝરમર તમારી યાદ લાવે છે, પરોઢે મોરનો ટહુકો પુરાણો સાદ લાવે છે.
શબ્દથી જે ના થયું, એ સૌ લખાયું મૌનથી, ને પ્રણયનું એક આખું ઘર રચાયું મૌનથી.
આપ સામે આવતાં મેં તો નજર ઢાળી હતી, વાત હોઠે આવતાં પ્હેલાં જ મેં ટાળી હતી.
તાપ ને વરસાદમાં બસ એમ ચાલ્યાં સાથમાં, ને નદીના બે કિનારે હાથ ઝાલ્યાં સાથમાં.
કાંગરા તૂટ્યા છતાં છે એ જ જૂનો ઠાઠ, બાપુ, મૂછને તો તાવ દે છે, હો ભલે ને સાઠ, બાપુ.
ગામનું આખું ય સપનું છે ફસાયું ટેબલે, ને પછી ભંડોળ ભજિયાંમાં ખવાયું ટેબલે.
નહીં આ ભવે, તો કિનારે મળીશું, અધૂરી રહી જે, ઇશારે મળીશું.
ફૂલ સૌ ભેગાં થયાં, ને છે ખુમારી બાગમાં, ના હવે હારો બનીને, ના સવારી બાગમાં.
ઓટલે એના ધરીને ધ્યાન હું નંદી બની, બાપ એનો આવતાં, હું ઝાડ પર બંદી બની.
સૌ પ્રથમ તો નાવને નક્કી કિનારો જોઈએ, ને ભલે તોફાન હો, બસ એ ઇશારો જોઈએ.
કાલની ના રાખ ચિંતા, આજનો જલસો કરો, ઢોલ, ઝાંઝર, વાંસળી, એ સાજનો જલસો કરો.
શ્વાસ તો યમદૂત લઈ ગ્યા, લાગણી છોડી ગયા, દીકરીને ગીતની એ ઓઢણી છોડી ગયા.
તાપણે બેઠાં બધાં, ને ગાય ગાણું હૂંફમાં, ખાટલે સૌ સાથ બેસી ખાય ભાણું હૂંફમાં.
હું તમારા આંગણાની કોઈ પણ દાસી નથી, ને દયા કે દાનની એવી ય હું પ્યાસી નથી.
ન બોલે, ન રોકે, બિચારો અરીસો, સવારે મળે છે ઠગારો અરીસો.
મને યાદ તારી જગાવી અચાનક, પુરાણી કથાએ રડાવી અચાનક.
ઘેનમાં ડૂબ્યું નગર, તો કોણ જાગે રાતમાં? દૂધ કાજે એક બાળક રોજ માગે રાતમાં.
હલેસાં ઉઠાવે, કિનારા મળે, ડરે, તો ભલા, ક્યાં સહારા મળે?
કહી વાત, તો યે અધૂરી રહી છે, હતી જે સમજ, તે જરૂરી રહી છે.
હવે તાપનાં એ કિરણનો નથી ડર, થયો ધૂળ, એને મરણનો નથી ડર.
તમે સ્હેજ હસિયાં પહેલી ક્ષણે, થયું વિશ્વ આખું નવેલી ક્ષણે.
આશમાં હું પાથરું છું રોજ ફૂલો રાહમાં, રાતભર બળતો રહે છે એક ચૂલો રાહમાં.
સાવ પાસે ના રહો, રાખો જરા તો દૂર સ્હેજ, ચાંદ જો આઘો રહે, તો ઝળહળે છે નૂર સ્હેજ.
આંસુ મીઠું લાગશે, જો દોસ્ત સારો હોય તો, ભાર પણ હળવો થશે, જો સાથ તારો હોય તો.
ન માગું કશું, આ નિરાલી ફકીરી, ઉઘાડી હથેળી, ખુશાલી ફકીરી.
ન કારણ હતું, ને રડાયું અમસ્તું, ઘડીભર પછી ત્યાં હસાયું અમસ્તું.
ઘર, ગલી, ને ગામ, ને સંસાર આખું ફોનમાં, પ્રેમને પણ પાસવર્ડે બંધ રાખું ફોનમાં.
ભીંત પર બા ને પિતાની સાથ છાયા ફ્રેમમાં, હાર સુક્કો, ધૂળ થોડી, શાંત કાયા ફ્રેમમાં.
મન અને હું બેઉ કરતા રોજ વાતો રાતભર, ચાંદ પણ બારી ઉપરથી ગીત ગાતો રાતભર.
પોળના ઓટા, ગલીમાં કીટલી, મારું નગર, નોરતાંની રાતમાં સૌ ઘૂમતું પ્યારું નગર.
ખેતરે ઊભો ધણી, ને આંખ તાકે આભમાં, એક વાદળ દેખવા સૌ ગામ થાકે આભમાં.
ભીડથી થાકી, હવે હું ભાગતો તારે શરણ, રાતભર તારા ભજનમાં જાગતો તારે શરણ.
ધોમ તડકે શિર ઉપર છે એક માનો છાંયડો, સાવ ઝીણો, સાવ મીઠો, તોય છાનો છાંયડો.
ઘણા ઢોલ, ડી.જે., ફુવારા લગનમાં, પિતા દીકરીના બિચારા લગનમાં.
ક્યાં કદી પ્હોંચી શકી છે આ હવા માણસ સુધી, દેવ સૌ પૂજ્યા, ન પ્હોંચી એ દુઆ માણસ સુધી.
ફાટલા આ આયખાના ઘાવને સીવી દઉં, સ્નેહના દોરા વડે સૌ ભાવને સીવી દઉં.
નદીના અબોલા કિનારે ઉદાસી, ટકી છે અધૂરા સહારે ઉદાસી.
લીંપણે મ્હેક્યા કરે એ ઓસરીમાં સુખ હતું, રોટલા સાથે મળેલી બાજરીમાં સુખ હતું.
રાત ઘેરી છે, છતાં એ એક તણખો બસ થશે, પાનખરની ડાળ પર નાનો ય ટહુકો બસ થશે.
આંગણે પંખી તણું કૂંડું ભરેલું રાખજે, રાતના પણ દ્વાર થોડું તો ખુલેલું રાખજે.