આ ટેગ સાથે 1398 લેખ · પાનું ૨૭ / ૨૮
મારું એક ગીત ગયું ખોવાઈ, કોઈ ભાળે તો કહેજો રે ભાઈ…
ભાઈબંધ તો ભાઈ, આવા જ હોય, ખિસ્સું ખાલી ને દિલ ભરેલું હોય…
છત્રી તો લીધી’તી હાથમાં, સાજન, પણ ખોલી નહીં, આભ આખું ઊતર્યું ઓસરીએ, ને હું કંઈ બોલી નહીં…
તમે રીસમાં બેઠા ને આંગણું મૂંગું થ્યું, ચકલીએ ચીં ન કીધું, ને પાણિયારું રડ્યું…
અભણ માએ કાગળ મોકલ્યો, ના અક્ષર, ના વાત, એક અંગૂઠાની છાપ હતી, ને ભીની આખી રાત…
મોર ટહુકે રે ડુંગરિયે, સાદ ઝીલે મારું મન, ઝરમર ઝરમર મેહ વરસે ને ભીંજે આખું વન…
ઊઠો ને સાયબા, થઈ છે સવાર, આંગણિયે ઊતરી સોનેરી ધાર…
નવ નવ રાતનો દીવડો રે, માડી, ઘટમાં ઝળહળ થાય, ગરબે ઘૂમે ગામ આખું, ને આભ ઊતરી ગાય…
ચાલ મનવા, ફરી બાળક થઈએ, કાગળની હોડી, ધૂળનાં ઘરમાં રહીએ…
સાંભળ મારો સાદ, પ્રભુ, તું સાંભળ મારો સાદ, અંધારે અટવાયો છું, તારી પાડું છું ફરિયાદ…
પહેલે વરસાદે રોડ બધા ધોવાયા રે, ખાડામાં સ્કૂટર ને સાહેબો ખોવાયા રે…
થોરને ય ફૂલ ખીલે, સૈયર, જો તરસ સાચી હોય, કાંટાની વચ્ચે ય કોઈ મ્હેકની વાટ જોય…
દડો ગયો જમનાને ધરે, ને કાનો કૂદ્યો નીર, ગોકુળ આખું થરથર ધ્રૂજે, ઊભું જમનાને તીર…
રેશમની દોરી ને ચોખાના દાણા, વીરા, તારે કાંડે બાંધું હું મારા પ્રાણ…
મહીડાં વેચવા હાલી ગોરી, વાટે ઊભો કાન, મટુકી ફોડી, પાલવ ઝાલ્યો, ભૂલી ગઈ હું ભાન…
જાને હવે, રહેવા દે, મારે નથી બોલવું, તારી મીઠી વાતુંમાં હવે ફરીથી નથી ડોલવું…
ડોસો લાવ્યો મોગરાનો ગજરો, ડોસી શરમાણી રે, ધોળા વાળમાં ખોસ્યો ગજરો, થઈ ગઈ પાછી રાણી રે…
મારે ઘેર રોજ આવે કાનો, માખણ ચોરે, ને બોલે નહીં, છાનો છાનો…
પિયરિયું સાંભરે રે, સૈયર, પિયરિયું સાંભરે, બાના હાથની ખીચડી ને બાપુની ઉધરસ સાંભરે…
જાતાં જાતાં એક કારણ તો દેતો જા, આમ અધવચ્ચે છોડ્યાનું, સાજન, એકાદ બહાનું દેતો જા…
હરિ આવ્યા મારે ઝૂંપડે, ના દીવો, ના ઘી, તોય ઝળહળ થયું આંગણું, જાણે ઊગ્યો રવિ…
આઘો રહેજે, કાનુડા, મને અડતો ના, જમના કાંઠે લોક ઊભું, તું ઝઘડતો ના…
ડોસો ને દરજી, બેઉ રોજ ઝઘડે રે, એક ઝભ્ભાની પાછળ આખું ગામ ભડકે રે…
મારા ચોટલે ચંપો ને કાને કરેણ, મારો સાયબો જુએ ને મારાં ઢળી જાય નેણ…
મનનો તંબૂરો મેળવજો રે સાધુ, એક જ તારે ગાજે આખો દેહ…
ભૂલવા બેઠી તો ભૂલી બેઠી હું મને, પણ તમે ના ભુલાયા, સાજન, ક્યાંય રે…
ગાયો વળી ગઈ ગોંદરે, ભેરુ, હવે આપણે ય વળીએ, દિવસ આખો રખડ્યા, હવે સાંજને પાદર મળીએ…
હાલાં રે વાલાં મારી દીકરીને, હાલાં રે, મારી લાડકી ઝૂલે સૂરજને પારણે…
દરિયો બોલાવે ને હોડી ડોલે, મારો ખારવો ગયો મધરાતે, ઘરમાં દીવો ને મનમાં મોજું, ઊછળે વાતે વાતે…
આંબે મ્હોર્યા મોર ને કોયલ ટહુકી ડાળે રે, વસંત આવી વાટ લઈને ફાગણને ફાળે રે…
મારે ઘેર નિશાળ ઉઘાડી નાનકડા એક ગુરુએ, ના પોથી, ના પાટી, તોયે ભણાવે ઝીણા સુરે…
એસી બોલ્યું લીમડાને: ‘તારો ક્યાં હવે કોઈ ભાવ? હું તો બટન દબાવે ઠારું, તું તો ઊભો સાવ…’
તેલ ખૂટે ને વાટ બુઝાય એ પહેલાં આવો રે, ખાલી ઓસરીએ બેઠેલા અંધારાને ભગાવો રે…
માણસ તો ભાઈ માટીનો, ને માટીમાં મળવાનો, તોયે કેમ એ આખો જનમ ગજવાં ભરે સોનાનો…
ડેલી ખખડધજ ઊભી રે, એને કોણ દિયે હોંકારો? આંગણે ઊગ્યું ઘાસ, ને ઓસરીએ બેઠો અંધારો…
માટીનું આ પૂતળું રે સાધો, માટીમાં ભળી જાશે, રંગમહેલ ને રાજખજાના પડ્યા અહીં રહી જાશે…
વેરણ થઈ આ વાંસળી રે, મારી નીંદર લઈ ગઈ ચોરી, જમના કાંઠે ઊભી ઊભી હું તો રહી ગઈ કોરી…
કૂવામાં હું નામ તમારું નાખું ને પડઘો પાછો આવે, પડઘો પાછો આવે રે, પણ તમને કોણ લાવે?
જ્યાં જ્યાં જોઉં ત્યાં તું જ, સાંઈ, બીજું કાંઈ ન ભાળું, આંખ ઉઘાડું તો અજવાળું, મીંચું તો ય અજવાળું…
સાચો શબદ જેને લાગ્યો રે, એને ઊંઘ ન આવે રાત, ભીતર દીવો ઝગમગ ઝગમગ, બારે માસ પ્રભાત…
કેસૂડાંએ ડુંગર રંગ્યા, રંગી ધરતી લાલ, હું તો કોરી રહી ગઈ, સાજન, ક્યાં છે તારો ગુલાલ?
મારું જીવન કોઈ થાકેલાનો વિસામો થાજો, મારો બોલ કોઈ રડતાને હસવાનો દિલાસો થાજો…
બે જણ ને એક ઓરડી, ને બારીમાં એક ચાંદ, ઘર નાનું, પણ હૈયે ઝાઝો ઝળહળતો આનંદ…
બારી બંધ ને ભીંજી ગઈ હું, આ તે કેવો મેહ? આભ તો આખું કોરું કોરું, વરસ્યો કોનો નેહ?
રોજ સવારે સૂરજ ઊગે, રોજ સાંજ ઢળી જાય, રોજ રોજના રોજમેળમાં આખો જનમ ગળી જાય…
હું જાઉં ત્યારે ઢોલ ન વાગે, ન ગાજે વિલાપ, ઓસરીએ એક દીવો મૂકજો, ને રહેજો ચુપચાપ…
મોભે બેસી કાગ બોલ્યો રે, કોણ આવે છે ગામ? ઝાંપે ઊભી વાટ જોઉં રે, ભૂલી ગઈ ઘરકામ…
આજ સવારે ડાબી આંખ ફરકી રે સખી, ઓસરીએ ચકલી ચીં ચીં ચહકી રે સખી…
માંડવો રોપ્યો રે આંગણે, ને લીલાં તોરણ બાંધ્યાં, દીકરી કેરાં લગન લીધાં, ને આંખે આંસુ સાંધ્યાં…
સાધો, આ મન મોટો વેપારી, નફો-તોટો ગણતો રે’તો, ભૂલ્યો નામ મુરારી…