આ વિષયમાં 5274 લેખ · પાનું ૪૯ / ૧૦૬
નથી મારું કશુંયે, શ્વાસની વણઝાર તારી છે, ઉતારો છે ઘડીભરનો, અહીં દીવાર તારી છે.
મોત, તારાથી નથી ડર, લે, સવારે આવ તું, નાવ લઈ મઝધારમાં ના, બસ કિનારે આવ તું.
જાગ રે મનવા, જાગ, પરોઢિયે ઝાલર વાગે, અંધારાની ગાંઠ છૂટે, ને અજવાળું આગે.
ક્યારની હું રાહ જોઉં, તું ય દોડી આવ ને, બંધનો સૌ, લોક-લજ્જા, આજ છોડી આવ ને.
હાલ્યો રે વણજારો, લઈ પોઠ ને પાછળ ધૂળ, ગામ પછી ગામ, એનું ક્યાંય નહીં રે મૂળ.
મંદિરના પગથિયે એક ડોશી
મારી ચેહ પાસે રડશો ના, હું ત્યાં ક્યાં સૂતો છું? જ્યાં જ્યાં લીલું ઊગે છે, ત્યાં હું જ ઊગતો છું.
બળે આગ થઈ તું, ઠરું હું ય પાણી, અમે બેઉ ભેગાં થયાં, ને ઉજાણી;
ઢાબાની પાછળ ચોકડીમાં
આંખમાં, ભીંતે, હવામાં, ફૂલ-ડાળે ભેજ છે, બારણું ખૂલે નહીં, જામેલ તાળે ભેજ છે.
ગયું જે બાળપણ, એની જ નાદાની ફરી ક્યાં છે? ભરી’તી જે જુવાને, એ જ દીવાની ફરી ક્યાં છે?
વૈશાખે લીમડે ફૂટી કૂંપળ, તાકી રહી આકાશ, ધગધગતી લૂમાં પણ એને વરસાદની છે આશ.
રાત આખી હું ગણું છું આભ-તારા, ઊંઘ ક્યાં? છાપરે ટપકે સતત વરસાદ-ધારા, ઊંઘ ક્યાં?
છાપરે પતરાં ચડાવ્યાં, પાળ બાંધી મેં બધી, રાતભર વરસાદ તૂટ્યો, ઓરડે આવી નદી;
ઢોલ ઢબૂક્યો ચોકમાં ને ઝાંઝર ઝણક્યાં રાતે, આવો છેલછબીલા, રમીએ શરદ પૂનમની સાથે.
દરિયો તો ખારો ને મારો સાયબો પ્યારો રે, સાત સાત મહિનાથી સૂનો મારો કિનારો રે.
મા, તારી માટીનું મેં તો કપાળે તિલક કીધું, બરફીલી સરહદે ઊભો, મેં તો વચન તને દીધું.
મને ભૂલી જજે — બસ, આટલું કરજે:
માડી, તારે ગરબે ઝબૂકે સો સો દીવા રે, માડી, તારે ગરબે ઘૂમે જીવ ને શિવા રે.
નથી ધન-ધાન માગ્યું મેં, નિરાંતી રાત માગું છું, નથી ગ્રંથો, નથી ભાષણ, ઘડીભર વાત માગું છું.
દીકરો પાસ થયો, દીકરી ડિસ્ટિંક્શનમાં,
છીપમાં પૂરાઈને, મૂંગા રહી, રેતી ખમી, દર્દ ઘૂંટ્યું રાતદિન, ના આંખ પણ એની નમી;
રસ્તો પહેલાં ફાઈલમાં બન્યો —
રાતભર મેં જે દબાવ્યું, એ છલક્યું આંસુ થઈ, આંખના ખૂણે અચાનક જે ઝળક્યું આંસુ થઈ.
ઑપરેશન થિયેટરની બહાર હું બેઠો છું.
વાવઝોડાં આવશે, ને દ્વાર દીવા રાખશું, હોલવે એ જ્યોત, તોયે આંખ આશા રાખશું.
હું જ મોટો, હું જ સાચો — એ જ તો તાળું હતું, હાથમાં દીવો હતો, પણ ઘર બધું કાળું હતું;
ફાઈલો સૂતી પડી છે, ઊંઘતા સાહેબ છે, જી-હજૂરી સૌ કરે છે, બોલતા સાહેબ છે.
તું છે તો આ ઘર છે, બાકી ચાર દીવાલો ખાલી, તું છે તો તુલસીએ દીવો, તું છે તો દિવાળી.
દ્રૌપદી પોકારતી: ઓ કૃષ્ણ, ક્યારે આવશે? ને સભા જોતી રહી, તો કોણ ત્યારે આવશે?
મોટો ભાઈ આગ જેવો હતો —
તું પછાડી, હું જ આગળ, બેઉ ફરતાં સ્કૂટરે, વાળ તારા ઊડતા, ને ખૂબ હસતાં સ્કૂટરે.
નથી કાગળ, નથી શાહી, સુરીલું ગાન કવિતા છે, પળે પળ જાતને ભૂલું, મજાનું ધ્યાન કવિતા છે.
એક રાત જિંદગી
ના માગું કે દુઃખ ન આવે, પ્રભુ, એટલું દેજે બળ, દુઃખ આવે તો હસતે મોંએ ઝીલી લઉં હું પળપળ.
ચણી દીવાલ, વચ્ચેથી બધું આંગણ વહેંચાયું, હતા જે એક થાળીમાં, હતું બચપણ, વહેંચાયું.
તેં નજર નીચી કરી, ત્યાં ચાંદની ઢળતી રહી, ને પવનના એક ઝોકે ઓઢણી ઢળતી રહી.
પ્રેમપત્રો ક્યાં હવે? સઘળું લખાયું ફોનમાં, ‘બ્લૉક’ કીધું એક દી, ને દિલ કપાયું ફોનમાં.
કચ્છના રણમાં પૂનમની રાતે
મેહુલિયા, તું આવ ને, તારી વાટ જુએ છે ગામ, ખેતર ખાલી, કોઠી ખાલી, ખાલી ઠાલાં ઠામ.
સાંજ ઢળતાં, ઓરડે પડદો જરા ઝૂલી ગયો, ચા ઠરી, ને હાથમાં પુસ્તક હતું, ભૂલી ગયો;
શબ્દ મારા, હોઠ મારા, સૂર-વાણી તું, સખા, પ્યાસ મારી, હાથ મારા, ઝરણ-પાણી તું, સખા.
ફૂલ તોડે એમ, તેં તો બસ હસીને ‘ના’ કહી, હાથ જોડી, ઘૂંટણે બેસી, ફરીને ‘ના’ કહી.
મા મારી ભૂખ ઓળખે છે,
ભરું રોજ હું જામ એકાંત સાથે, વિતાવું સદા શામ એકાંત સાથે.
દાદાએ સ્માર્ટફોન લીધો. પહેલે જ દિવસે
ગામના પાદરે વડ
દેહ પણ ના, શ્વાસ પણ ના, એક માટી અમર છે, તાજ ગ્યા, તખ્તો ગયા પણ, સંત-વાણી અમર છે.
એક હાથે વાંસળી ને બીજે હાથે ચક્ર, મારો કાનુડો તો સીધો, ને વળી એ જ વક્ર.
નથી કેવળ કિતાબો, રાતભર આકાશ વાંચું છું, હથેળીમાં ધરીને નાડ, મારા શ્વાસ વાંચું છું.