મોટો પ્રશ્ન

ઇતિહાસના પિરિયડમાં
સાહેબે પૂછ્યું:
‘ઇતિહાસનો સૌથી મોટો પ્રશ્ન કયો?’

કોઈએ કહ્યું: ‘પાણીપતનું યુદ્ધ કોણ જીત્યું?’
કોઈએ કહ્યું: ‘તાજમહાલ કોણે બાંધ્યો?’
કોઈએ કહ્યું: ‘આઝાદી ક્યારે મળી?’

છેલ્લી પાટલી પરથી
ફાટેલા ખમીસવાળો એક છોકરો ઊભો થયો:
‘સાહેબ,
યુદ્ધમાં જે સૈનિક મર્યા,
તાજમહાલ બાંધતાં જે મજૂર મર્યા,
એમનાં નામ
કઈ ચોપડીમાં છે?’

વર્ગ ચૂપ થઈ ગયો.
સાહેબે ચશ્માં ઉતાર્યાં.

ઘંટ વાગ્યો.

એ પ્રશ્ન
આજ સુધી
બારણા પાસે ઊભો છે,
હાજરી પુરાવવાની રાહ જોતો.

– પરાગ રતનપરા