પોથી-પંડિત

પોથી ઉઘાડી પંડિત બેઠા, ભાઈ રે, પોથી ઉઘાડી,
વાણીનો તો વરસાદ વરસે, ભીતર ધરતી ઉજાડી!

બ્રહ્મ ને માયા, જીવ ને શિવ, ચોરાસીના ફેરા,
ઝીણું ઝીણું કાંતે કથામાં, ઘરે હિસાબ ઘણેરા;
દક્ષિણા ઓછી પડે તો મુખ પર વળે ભમ્મરની ગાડી…
પોથી ઉઘાડી…

‘સૌમાં હરિ’ એમ ઊંચે સાદે, ગાજે માઈક-ભૂંગળે,
દ્વારે ભિખારી આવે તો કહે, ‘જા ભાઈ, આગળ જા, આગળે’;
શ્લોક તો આખો કંઠે રાખ્યો, કરુણા ક્યાંક વિસારી…
પોથી ઉઘાડી…

પરાગ કહે: જે વાવ્યું નહીં, એ ઊગે ક્યાંથી, ભાઈ?
વાંચ્યું ઘણું ને જીવ્યું નહીં, તો સઘળું ગયું ત્યાં વાઈ;
એક અક્ષર જો હૈયે ઊગે, તો પોથી સૌ તારી…
પોથી ઉઘાડી…

– પરાગ રતનપરા