છૂટા શેર ૮૫૦૮–૮૫૫૨

૮૫૦૮.
દીવો કરું હું ઓસરે, ને ચાંદ ઊગે આંગણે,
તારા વિના બંને મને ઝાંખા જ લાગે સાંજના.

૮૫૦૯.
બાપા ગયા, ને ઓસરી પર ખાટલો ખાલી પડે,
ત્યાં બેસવાની હામ પણ એકે જણે કીધી નહીં.

૮૫૧૦.
છોરાં ગયાં પરદેશમાં, ઘરમાં હવે બે ડોકરાં,
વાતો કરે છે ભીંતથી, ને ભીંત પણ રોતી રહે.

૮૫૧૧.
મોંઘું થયું છે દૂધ, ને સસ્તું થયું છે આદમી,
બોલી લગે છે હાટમાં, ઈમાન પણ વેચાય છે.

૮૫૧૨.
વરસાદ આવે, ને ગલીમાં કાગળોની નાવડી,
મોટા થયા, ને એ ગલી, એ નાવ, ડૂબ્યું બાળપણ.

૮૫૧૩.
સરકાર બદલે, ને ભલે બદલાય નેતાઓ બધા,
ખેડૂતના ઘરમાં હજી એ ભૂખ છે, જૂની સમી.

૮૫૧૪.
ઈશ્વર મળે મંદિર મહીં, એ વાત ખોટી નીકળી,
સૂતો જરા બા-ખોળલે, તો સ્વર્ગ સઘળું ત્યાં હતું.

૮૫૧૫.
‘હા જી’ કહી, મૂંગો રહી, આ જિંદગી કાઢી અમે,
ને આજ પૂછે સૌ: ‘તમે તો કેમ કૈં બોલ્યા નહીં?’

૮૫૧૬.
વોટો ગયા, ને ત્યારથી દેખાય ના એ ગામમાં,
ભીંતે હસે ફોટો જરા, ને ગામ રોતું રાતભર.

૮૫૧૭.
ગ્રંથો ભરેલાં ઘર મહીં, ધૂળે છવાયાં સામટાં,
વાંચ્યું હતું જે બાળપણમાં, એ જ ગમતું આજ પણ.

૮૫૧૮.
મારી કમાણી જે પ્રથમ, બાને ધરી, તો બા રડી,
બોલી: ‘નથી મારે કશું, રાજી રહે, એ ધન મને.’

૮૫૧૯.
ઊંચી ઇમારત, ફ્લૅટ સો, ને સો ઘરોમાં સો જણા,
પણ કોઈ જાણે ના, પડોશી કાલથી દેખાય ના.

૮૫૨૦.
ખિસ્સે લખોટી, હાથમાં દોરી, ભમરડો ઘૂમતો,
એ બાળપણ જીત્યો હતો, આ જિંદગી હારી ગયો.

૮૫૨૧.
તારી ગલીમાં રોજ હું આંટા જ મારું રાતભર,
બારી ન ખૂલી, પણ પડોશી કૂતરાં જાણી ગયાં.

૮૫૨૨.
શાહી ઢળી તો પાન પર ખીલ્યું સુમન એવું જ કંઈ,
બેસી ગયો ત્યાં આ પરાગ, નભે સુગંધો વિસ્તરી.

૮૫૨૩.
અંદર જરા જો ડોકિયું, બેઠો હશે ભગવાન ત્યાં,
તું બ્હાર શોધે છે ભલે, કાશી, મદીના, દ્વારકા.

૮૫૨૪.
પરદેશમાં ધન તો ઘણું, ખાલી છતાં આ ઓરડા,
બા પણ નથી, ના લીમડો, ના ઓટલો, ના ગામ છે.

૮૫૨૫.
કાલે થશે ડાયેટ, આજે તો સમોસા બે ભલે,
એ ‘કાલ’ ના આવી કદી, ને પેટ વધતું જાય છે.

૮૫૨૬.
છાલા હતા બાને કરે, પણ ના કશું બોલી કદી,
થાળી ગરમ રોટી ભરી, એ હાથની ગરમી હતી.

૮૫૨૭.
મિત્રો ગયા, પણ ફોનમાં એ નામ સૌ રાખ્યાં હજી,
ભૂંસી દઉં તો લાગતું, જાણે ફરીથી એ મરે.

૮૫૨૮.
ઘડિયાળ ટકટક બોલતી, પળ એક વીતી ચૂપથી,
ને આપણે ગણતા ગયા, ત્યાં જિંદગી ખૂટી પડી.

૮૫૨૯.
ચિઠ્ઠી હજારો મેં લખી, ના મોકલી એકે કદી,
એ રાખમાં શબ્દો બધા તું વાંચજે, મારી પ્રિયે.

૮૫૩૦.
મારી ગઝલને ‘વાહ’ દીધી સૌ સભાએ ભાવથી,
પણ ઘોડિયે ગાતી હતી બા, એ ગઝલ ક્યાં છે, ‘પરાગ’?

૮૫૩૧.
ખેતર ગયું, બળદો ગયા, ને ઝાડ પર લટકે ધણી,
ને રાજધાની પૂછતી: ‘સંખ્યા ઘટાડો ફાઈલે.’

૮૫૩૨.
આવ્યાં ભરેલાં વાદળો, ને ગામ આખું નાચિયું,
દરિયા ઉપર વરસી ગયાં, ખેતર બધાં કોરાં ફરી.

૮૫૩૩.
ઘડપણ મહીં આંખો નમી, ઓછું સુણે કાનો, છતાં
પૌત્રો તણો કિલકાર તો ઝીણો ય પડઘાતો રહે.

૮૫૩૪.
ભમરો ભલે ગુંજી ગયો, ને વાહ લીધી પાંખડી,
ફળ તો પરાગે આપિયું, એ કો’ ન પૂછે ક્યાંય પણ.

૮૫૩૫.
દફતર ખભે, પગમાં ન ચંપલ, ગાઉ ચાલીને જતા,
આજે બધું ગાડી સહિત, પણ તે ઉમંગો ક્યાં ગયા?

૮૫૩૬.
‘હું’ને ઉતારી નાખ, ત્યાં દેખાય છે ભગવાન પણ,
કાચે ઝમેલી ધૂળ લૂછી, ત્યાં ખુદા દેખાઈ ગ્યો.

૮૫૩૭.
ફોને બચી બસ બૅટરી થોડી જ, ને ધડકે હૃદય,
ઘરના વડીલો ક્યારના બોલાવતા, ના સાંભળે.

૮૫૩૮.
સાહેબની સોટી કડક, ભણતર છતાં મીઠું હતું,
લાખો ભરીએ ફી, છતાં બાળક ડરે હરરોજ ત્યાં.

૮૫૩૯.
છત્રી તમે લાવ્યાં ભલે, ભીંજાઈ ગ્યાં બંને અમે,
બ્હારે હતી ઝરમર જરા, ભીતર હતા ધોધો ઘણા.

૮૫૪૦.
તોડો ભલે, ગૂંથો ભલે, આ ફૂલને ગજરા મહીં,
તોયે પરાગે ઊડવું, બીજે બગીચે મ્હેકવું.

૮૫૪૧.
બાના ગયાથી આંગણે તુલસી નમી ને ઝૂરતી,
દીવો ધરે જે રોજ, એ બાને જ શોધે સાંજના.

૮૫૪૨.
ઊંચો થવા માટે ઘણા માથાં ઉપર ચાલ્યો હતો,
ટોચે ગયો, તો એકલો, ના કોઈ સાથે ત્યાં હતું.

૮૫૪૩.
ખૂણે પડેલો રેડિયો દાદા તણો મૂંગો હવે,
ગ્યા ત્યારથી દાદા, બધી ખબરો ય એ ભૂલી ગયો.

૮૫૪૪.
હોળી હતી, રંગો ઉડે, સૌ રંગમાં રંગાઈ ગ્યા,
ને હું હજી કોરો જ છું, તારા વિના ફીકું બધું.

૮૫૪૫.
ગામે ગયો વર્ષો પછી, તો ગામ ના જાણે મને,
બસ લીમડો ડોલી કહે: ‘આવી ગયો, મારા સખા?’

૮૫૪૬.
સાચું કહેનારા ઘણા શૂળી ચડે દરબારમાં,
ખોટું હસીને બોલનારા રાજ કરતા ઠાઠમાં.

૮૫૪૭.
ગઝલો પરાગે તો લખી, સન્માન પણ પામ્યો ઘણાં,
પણ ‘મા’ પ્રથમ બોલ્યું જરા બાળક, અને એ હારિયો.

૮૫૪૮.
વાળો ગયા, માથું ચમકતું પેટ પણ મોટું થયું,
તોયે હજી એ ‘યંગ’ છે, એવું જ ફોટો ફિલ્ટરે.

૮૫૪૯.
કાળી અમાસે પણ કદી દીવો મળે છે ક્યાંક તો,
આશા ન છોડે આદમી, એ જ્યોત લઈ જીવ્યા કરે.

૮૫૫૦.
વચનો વહે, ગંગા વહે, નેતા તણી વાણી મહીં,
ને ગામના કૂવે હજી ડોલો બધી ખાલી ફરે.

૮૫૫૧.
તું ત્યાં, અને હું આ તરફ, વચ્ચે સમંદર સાત છે,
પણ એક ચાંદો જોઈએ, એ સેતુ છે આપણ તણો.

૮૫૫૨.
ભીનાં પરોઢે ઘાસ પર મોતી ઝગે, ને સૂર્ય પણ
એને ઝુકી ચૂમી લિયે, ને ઓગળે મોતી બધાં.

– પરાગ રતનપરા