છૂટા શેર ૮૫૫૩–૮૫૮૭
૮૫૫૩.
ઝરૂખે રોજ બા બેસે, નજર પાદર ભણી માંડે,
હવે બા ક્યાં? છતાં એનો ઝરૂખો રાહ જોતો’તો.
૮૫૫૪.
તને જોઉં, અને દિલ પણ ધબકવાનું જ ભૂલે છે,
અને ‘ના’ પાડવાની ટેવ પણ ભૂલી ગયો હું તો.
૮૫૫૫.
ઘણા દી’થી ઠરેલો છે, અહીં ચૂલો, અહીં હાંડી,
છતાં બાળક હસે છે, ચાંદને રોટી સમો ગણતું.
૮૫૫૬.
પરાગે ફૂલને છોડી, હવામાં ઝંપલાવ્યું ને
ખબર ના’તી કયા બાગે હવે ખુશ્બૂ બની ઊગે.
૮૫૫૭.
વિદેશે જઈ, નવી બોલી, નવો પોશાક, ને ભાષા,
છતાં સપનાં હજી આવે મને સઘળાં ય ગુજરાતી.
૮૫૫૮.
વિવાહે વાયદો કીધો: ‘તને આકાશના તારા’,
હવે બસ ‘દૂધ લાવો’ તો, ઘરે ભૂલી જ આવું છું.
૮૫૫૯.
ચિતા સળગી, ધુમાડો આભમાં ચાલ્યો, ગયા સૌ ઘર,
હવે એ ઓરડે ચશ્માં, પડેલી લાકડી એની.
૮૫૬૦.
નદીને કોઈ ના પૂછે, ‘તને ક્યાં ઠેર જાવું છે?’
વહે એ મોજથી, ને માર્ગ એનો આપ મેળે થાય.
૮૫૬૧.
ફકીરે ના કશું રાખ્યું, ન ઝોળી, ઘર નહીં, સોનું,
છતાં આખું જગત એની નજરમાં તો સમાયું છે.
૮૫૬૨.
હતો કૂવો, હતાં બેડાં, હતી વાતો ઘણી ત્યાં તો,
હવે નળ છે ઘરે ઘરમાં, અને ભીતર બધાં કોરાં.
૮૫૬૩.
ઝરે વરસાદ ઝીણો ને, પલાળે આંગણું આખું,
તમે આવ્યાં નહીં, તો પણ ઘરે ભીંજાય છે યાદો.
૮૫૬૪.
પરાગે ગીત ગાયાં, ને ઘણાંએ ‘વાહ’ પણ કીધું,
ખરું તો એક ભીની આંખ દીઠી, ત્યાં થયું સાચું.
૮૫૬૫.
ગયો જિમમાં, ઉપાડ્યા બે ભલે ડમ્બેલ, ને પાછો
સમોસા ખાઈને ઘરમાં કહું: ‘આજે ઘણો થાક્યો.’
૮૫૬૬.
અરીસે રોજ જોતો’તો, સમય ક્યારે સરી ચાલ્યો?
હવે ભૂલો ય પડતો: ‘કોણ આ દાદા અરીસામાં?’
૮૫૬૭.
ગલીમાં ચા ધરે છોરો, હતો દસનો, નિશાળે ના,
કહે: ‘ભણવા જઉં તો ત્યાં, દવા બાની ખરીદે કો’?’
૮૫૬૮.
અમીરોને ગગનમાં ચાંદ દેખાતો, ગઝલ લખતા,
ગરીબોને જ કાં ચાંદો ગરમ રોટી સમો લાગે?
૮૫૬૯.
થયા સિત્તેર, તોયે બેઉ ઝાલે હાથ ચાલીને,
જવાનીમાં હતો જે પ્રેમ, ઘડપણમાં હવે પાક્યો.
૮૫૭૦.
સમય સૌને ઘડે, તોડે, ફરી જોડે, ફરી ભાંગે,
ઘડે કુંભાર થઈ આપણ, ફરે ચાકે નરી માટી.
૮૫૭૧.
ગઝલ મારી અધૂરી છે, પરાગે ક્યાં લખી પૂરી?
તમે વાંચી, નયનથી જે ઝરે, એ શેર છેલ્લો છે.
૮૫૭૨.
હજારો લોક ચારે કોર, તોયે એકલો છું હું,
સમંદરમાં તરસતી માછલી જેવી દશા મારી.
૮૫૭૩.
નજર આભે ટકાવી, ખેડુ જોતો રાહ મેઘાની,
અને ટીવી કહે: ‘આ વર્ષ ચોમાસું થશે સારું.’
૮૫૭૪.
દિવાળી ઝૂમ પર ઉજવી, અને દીવો ઝગે સ્ક્રીને,
અને બા એ જ ફોને ભીંજવે ગાલો રડી છાના.
૮૫૭૫.
જમાનાને મનાવ્યો, ને મનાવ્યા સૌ સગાંવ્હાલાં,
રિસાયો એક હું ખુદથી, મને ના કો’ મનાવે છે.
૮૫૭૬.
કટોરો ઝેરનો દીધો, છતાં મીરાં હસી પીધો,
અધર પર શ્યામ બેઠો, ઝેર અમરત થઈ ગયું સઘળું.
૮૫૭૭.
લખું રેતી ઉપર, ભીની હવા પર પણ ગઝલ મારી,
પરાગે ભૂંસવાની બીક ક્યાં? મ્હેકે ટકે શબ્દો.
૮૫૭૮.
પહેર્યાં બાપનાં જૂતાં, સમજ આવી વજન શું છે,
તળે એના ઘસાયેલા ઘણા રસ્તા છુપાયા’તા.
૮૫૭૯.
નગરમાં મેઘ વરસે ત્યાં, ગટરનાં ઢાંકણાં ખૂલે,
અને ગામે વરસતાં ખેતરોનાં ભાગ્ય ખૂલે છે.
૮૫૮૦.
અદાલતમાં બધા ગીતા ઉપર સોગંદ લઈ બોલે,
અને સાચું કહે જે, એ કદી ગીતા નથી વાંચી.
૮૫૮૧.
સજાવી ઓસરી, ઉંબર, ભરી રંગો, ઝગે દીવા,
પડોશી ઝૂંપડીમાં તોય અંધારું હસે છે ત્યાં.
૮૫૮૨.
હવા સંગાથ ઊડ્યો છું, મને ક્યાં શોધશો મિત્રો?
પરાગે મ્હેક થઈ વાસ્યું, હવે ફૂલે, બધે ઘર છે.
૮૫૮૩.
અમીરોનાં લગનમાં ભોજનો ફેંકાય ઢગલાબંધ,
ખડું ભૂખ્યું ભિખારી બાળ, પતરાળાં જુએ ખાલી.
૮૫૮૪.
નથી મેં ગીત ગાયાં કોઈ રાજાની સભા માટે,
ગલીના એક ભૂખ્યા બાળને હસવું મળે, બસ એ.
૮૫૮૫.
હતી ચૂલે બળેલી આંગળી, ને મ્હોં ઉપર હસવું,
હશે ત્યાંથી જ બાની રોટલીમાં સ્વાદ સ્વર્ગીલો.
૮૫૮૬.
ઘણું બોલ્યો, ઘણું લખ્યું, અધૂરું સૌ હજી મનમાં,
તમે આવી, ઘડી બેસી, નયનથી સૌ કહી દીધું.
૮૫૮૭.
ન ઘર મારું, ન સરનામું, ન આ ઠામે, ન ઠેકાણે,
પરાગે ગામ શું પૂછ્યું? પવન જ્યાં, ત્યાં જ ઘર મારું.
– પરાગ રતનપરા