છૂટા શેર ૭૮૬૬–૭૯૧૮

૭૮૬૬.
ભાગ પાડ્યા ઘર તણા, ને ભીંત પણ ભાગી પડી,
એક ખૂણે મા રહી, જે ના પડી કો ભાગમાં.

૭૮૬૭.
આંગણે તુલસી હતી, ને ઓસરીમાં બા હતી,
ફ્લેટમાં બસ એક કૂંડું, ને ઉગાડી યાદ છે.

૭૮૬૮.
વૃક્ષ કાપીને બનાવ્યો બારણાનો ઉંબરો,
પગ પડે ત્યાં સંભળાતો ડાળનો ડૂમો હજી.

૭૮૬૯.
દીકરીની જાન ગઈ, ઘંટી હવે ચુપચાપ છે,
લોટ દળતી મા હવે આંખો દળે છે રાતભર.

૭૮૭૦.
બાપના ખભ્ભે ચડીને મેં જગત જોયું હતું,
આજ એનો ભાર લઈ, હું કેટલો ઊંચો થયો!

૭૮૭૧.
ગામમાં સૌ લોક ઓળખતા હતા મારા પિતા,
ને અહીં હું ફ્લેટનો નંબર બની જીવ્યા કરું.

૭૮૭૨.
ચાંદ પણ સાક્ષી હતો ને રાત પણ ભીની હતી,
તું ન આવી, ને પછી વરસાદ ખોટો થઈ ગયો.

૭૮૭૩.
તેં લખેલા પત્રના અક્ષર બધા ઝાંખા થયા,
પત્ર સૂંઘું, તો હજી એમાં શ્વસે છે તું સખી.

૭૮૭૪.
તું જરા રૂઠી, અને આ મેઘ પણ રૂઠી ગયો,
આભ આખું રાહ જોતું: તું હસે, તો એ ઢળે.

૭૮૭૫.
એક છત્રીમાં હતાં બે જણ, અને આખું ગગન,
કોણ ભીંજ્યું? કોણ કોરું? એ જ ભીની પળ હતી.

૭૮૭૬.
મંદિરે બેઠો ભિખારી ઈશને તાકી રહે,
ને ખુદા એની કને ઝૂકી દુઆ માગ્યા કરે.

૭૮૭૭.
દાનની તક્તી ઉપર મોટું લખાયું નામ, પણ
એ જ, જેને દાન દીધું, એ અનામી છે હજી.

૭૮૭૮.
લોક આવ્યા, ફૂલ મૂક્યાં, ફોન કાઢ્યા, ને પછી
લાશ મલકી: ‘ફ્રેમમાં તો હું ઘણો સારો હતો!’

૭૮૭૯.
પુલ પહેલા મેઘમાં તૂટી ગયો સળિયા સમેત,
માત્ર ઉદ્ઘાટન તણી તક્તી અડીખમ ત્યાં રહી.

૭૮૮૦.
ફોનમાં દુનિયા બધી છે મિત્ર-યાદીમાં, છતાં
કોણ છે પાડોશમાં, એની ખબર ના કોઈને.

૭૮૮૧.
એક સેલ્ફી ખેંચવા ઊભો હતો હું કાંઠડે,
ચિત્ર તો સુંદર થયું, ને ચંપલો દરિયે ગયાં.

૭૮૮૨.
કાર્ડ જિમનું લઈ ગયો હું, ત્યાં જ મારું પેટ, લો,
ને કહે: ‘ભૈ, આ દગો મુજ સાથ ના કરશો, ભલા!’

૭૮૮૩.
પાનખરમાં પણ ન છોડે ડાળ જે પંખી, ભલા,
એ જ સાચો મિત્ર છે ને એ જ સાચું ગીત છે.

૭૮૮૪.
ઓસના ટીપે સમાવ્યો સૂર્ય આખો, જો, ભલા,
હોય નાનું, તોય એની હામ તો મોટી ઘણી.

૭૮૮૫.
દોર મારા હાથમાં ને આભમાં તારો પતંગ,
તું કપે કે હું કપાઉં, પેચ તો મીઠો જ છે.

૭૮૮૬.
રંગ તારો ચામડી પરથી ભલે ઊડી ગયો,
ભીતરે જે રંગ છાંટ્યો, એ હજી ભીનો જ છે.

૭૮૮૭.
ઝેર પીધું તોય મીરાં મલકતી ગાતી રહી,
શ્યામ-નામે ઝેર સાકર થઈ ગયું એ પળ મહીં.

૭૮૮૮.
વાંસળી ગઈ દ્વારિકા, ને રાધિકા ગોકુળ રહી,
સૂર તો રાજા થયા, ને મૌન વગડે ગાય છે.

૭૮૮૯.
એક ટીપું ખેતરે ને એક ટીપું આંખમાં,
મેઘ ને ખેડૂત બંને આજ સાથે વરસતા.

૭૮૯૦.
ભીખ માગે એક બાળક સિગ્નલે ઊભું રહી,
લાલ બત્તીમાં જ એની આંખ લીલી થાય છે.

૭૮૯૧.
ડૉલરે ઘર ઝગમગે, પણ ઓરડા ખાલી બધા,
સાંભરે છે ગામનું ઘર, ને ઘરે બા રાતભર.

૭૮૯૨.
આયનાએ સત્ય કીધું, એટલે તોડ્યો હતો,
ને હવે ટુકડા બધા સાચું વધારે બોલતા.

૭૮૯૩.
ભીડમાં ચાલ્યા કરું છું, ભીડનો હિસ્સો બની,
રોજ ગણતી થાય છે, પણ કોઈ ના ગણતું મને.

૭૮૯૪.
મોત આવ્યું, તો હસીને ચા ધરી મેં એહને,
‘બેસ, થોડાં ગીત બાકી છે, પછી ચાલીશ હું.’

૭૮૯૫.
હું તને શોધું બધે, ને તું વસે છે શ્વાસમાં,
ઓ ખુદા, આ આપણી છે ખેલ સંતાકૂકડી.

૭૮૯૬.
ફૂલ જેવું આયખું ને મ્હેક જેવું મોત હો,
બસ, પરાગે એટલું માગ્યું હતું સંસારથી.

૭૮૯૭.
શબ્દ ફૂલોમાં રહે તો કાગળો મ્હેકી શકે,
એ જ શ્રદ્ધાએ પરાગે આ ગઝલ ઘૂંટી હતી.

૭૮૯૮.
મંચ પર કવિઓ ઘણા, પણ સાંભળે બે-ત્રણ જણા,
એક ઊંઘે, એક ફોને, એક ગાતો આ પરાગ.

૭૮૯૯.
દૂર બેની, ને કવરમાં રાખડી આવી હતી,
હાથ મારા એ જ બાંધી, તોય લાગી બેનની.

૭૯૦૦.
બાળપણમાં હાથ ઝાલી બાપુ મારા ચાલતા,
આજ મારો હાથ ઝાલી એ જ ધીમે ચાલતા.

૭૯૦૧.
કાચની ગોટી હતી ત્યારે અમે રાજા હતા,
આજ હીરા પાસ છે, પણ રાજ્ય ખોયું છે અમે.

૭૯૦૨.
રોશનીમાં આ નગર જાગ્યા કરે છે રાતભર,
ચાંદ પણ દેખાય ના, ને નીંદ પણ આવે નહીં.

૭૯૦૩.
હું ય ખોવાયો હતો મેળે, પિતાની આંગળી
હાથથી છૂટી, હજી એ ભીડમાં શોધ્યા કરું.

૭૯૦૪.
પથ્થરો ઘસતી રહી વર્ષો સુધી ચુપચાપ જે,
એ નદી દેવો ઘડે છે, ના કશું બોલ્યા વગર.

૭૯૦૫.
પ્રેમમાં ખારાશ છે, એ જાણતી હોવા છતાં
સૌ નદી દોડી જતી દરિયા તરફ ખળખળ કરી.

૭૯૦૬.
રોજ ટકટક ભીંત પર કરતી રહે ઘડિયાળ જે,
એ જ થંભી છે, ગયાં બા જે ઘડી, એ સાંજથી.

૭૯૦૭.
શબ્દની પાસે રહીને મૌન ઘૂંટ્યું રાતભર,
તો સવારે અર્થ ઊગ્યો સાવ કૂણો ઝળહળો.

૭૯૦૮.
હૉસ્પિટલના બાંકડે બેઠી હતી સૌ પ્રાર્થના,
જશ ગયો ડૉક્ટર તણો, પણ જાણતો આ બાંકડો.

૭૯૦૯.
લગ્નમાં કાકા ય નાચ્યા ધૂમ ડીજે તાલ પર,
ને સવારે ઘૂંટણે નાચ્યું અલગ તાંડવ, ભલા.

૭૯૧૦.
ચૂંટણી ટાણે હસે છે પોસ્ટરે નેતા બધા,
ને પછી વરસાદમાં ધોવાઈ જાતાં વાયદા.

૭૯૧૧.
દોસ્તની તાળી પડી, ને સૌ ઉદાસી ઓગળી,
આ પરાગે ત્યાં લખી દીધી ગઝલ આખી ખુશી.

૭૯૧૨.
ગુંજતા ભમરા ઉડે મધ લઈ બધા ફૂલો તણું,
ને પરાગે ત્યાં જ બેસી ફળ ઉગાડ્યાં ચુપ રહી.

૭૯૧૩.
પોષની ઠંડી હતી, ને ફૂટપાથે એક જણ,
ઓઢવા એની કને અખબાર ને સપનાં હતાં.

૭૯૧૪.
જેઠ આવ્યો, ને ધરા પર ફાટ ફાટી ચોતરફ,
તોય એમાં બીજ સૂતું રાહ જોતું મેઘની.

૭૯૧૫.
નોટ ગણતાં હાથની રેખા બધી ઝાંખી થતી,
ને પછી જ્યોતિષ કહે: ‘સુખ છે ઘણું ભાગ્યે, ભલા.’

૭૯૧૬.
પાંખડી ખરતાં જ આખો બાગ ભીનો થઈ ગયો,
આ પરાગે આંસુ લૂછ્યાં, મ્હેકનો રૂમાલ લઈ.

૭૯૧૭.
રાત આખી તારલા ગણતો હતો હું, આખરે
એક ખૂટ્યો, એ જ તારી આંખમાં ઊગ્યો હશે.

૭૯૧૮.
રોટલી માએ વણી, ને ગોળ પણ એનો હતો,
એ જ સ્વાદે ભૂખ ભાંગી, આજ ભૂખી ભૂખ છે.

– પરાગ રતનપરા