છૂટા શેર ૪૦૬–૪૩૫

૪૦૬.
તિરાડો મા તણા પગમાં, છતાં ચાલે સદા આગળ,
અમારી વાટમાંથી રોજ કાંટા વીણતી ચાલે.

૪૦૭.
પિતા બોલે નહીં ઝાઝું, છતાં ઘરનાં બધાં જાણે,
ઉપર છત જેમ ઊભું છે, પિતાનું મૌન આ ઘરમાં.

૪૦૮.
‘પરાગે’ જિંદગીભર ફૂલની સેવા કરી, તોયે
ન માગ્યું નામ ગુલદસ્તે, સદા છાનો સુગંધી થઈ.

૪૦૯.
નગર ચાલ્યો ગયો બેટો, હવે ખેતર ઉદાસી છે,
બળદ તાકે સતત રસ્તો, હળે ઓઢી રજોટી છે.

૪૧૦.
તમે આવ્યાં, અને ઘરના બધા દીવા હસી ઊઠ્યા,
તમે ગ્યાં, ને હવે ઝાંખા થયા છે ચાંદ-તારા પણ.

૪૧૧.
ભરે છે દાનપેટીમાં, વધારો માગતા સૌ ત્યાં,
હવે ભગવાન પણ જાણે, ચલણ છે લાંચનું આજે.

૪૧૨.
પુરાણી ડાયરીનાં પાનમાં સૂતું ગુલાબી ફૂલ,
ઉઘાડું ત્યાં ફરી મ્હેકે, સમી સાંજો મુલાકાતી.

૪૧૩.
નથી શાળા, નથી દફતર, હથેળીમાં ગરમ પ્યાલા,
ભણાવે કોણ એને? ભૂખ પોતે પાઠ દે છે ત્યાં.

૪૧૪.
‘પરાગે’ ગામ છોડ્યું, ને ગલી, ઘર, બાગ, પાદર પણ,
હવામાં જો જરા સૂંઘો, હજી ત્યાં મ્હેક મારી છે.

૪૧૫.
પધાર્યા પાંચ વર્ષે, હાથ જોડી, દાંત દેખાડી,
ગયા જીતી, હવે પાછા જડે તો પાંચ વરસે તો.

૪૧૬.
વિદેશે દીકરો મોટો, અહીં ઘરડી હતી મા એક,
હતી મા એકલી, એને પડોશીએ ખભો દીધો.

૪૧૭.
ભલે તોફાન હો સામે, હલેસાં હાથમાં રાખું,
કિનારો ના મળે તો શું? ઘરે માનીશ દરિયાને.

૪૧૮.
જમણવારે ઘણું ખાણું, ઉકરડે જાય છે અડધું,
અને ઝાંપા પરે ભૂખ્યું નિહાળે છે ઉકરડાને.

૪૧૯.
‘પરાગે’ આયખું આખું ગઝલને નામ લખ્યું છે,
હવે બાકી ઘડી બે છે, લખાશે એ ય શેરોમાં.

૪૨૦.
ઉપાડે બોજ સૌનો જે, કુલી એ લાલ કપડાંમાં,
ભલા, એના જ સપનાંને ઉપાડે ના કદી બીજા.

૪૨૧.
બહેને રાખડી બાંધી, દુઆ દીધી: ‘સદા હસજે,’
વરસ વીત્યાં, બહેની ગઈ, છતાં કાંડે હજી દોરો.

૪૨૨.
ઘડે કુંભાર માટીને, સમય ઘડતો ગયો મુજને,
ટપારા, તાપ ને ઠોકર, પછી ઘડતર થયું મારું.

૪૨૩.
હતાં એઠાં છતાં બોરાં, ખુશીથી રામ ખાતા'તા,
હવે ભોગો ધરે છપ્પન, છતાં ભૂખ્યો જ છે ઈશ્વર.

૪૨૪.
અલારમ પાંચનું મૂક્યું, બુઝાવી દઈ ફરી સૂતો,
પછી સાહેબ ગુસ્સામાં, બહાનું ‘જામ’ મેં દીધું.

૪૨૫.
‘પરાગે’ શબ્દ વાવ્યા છે, કદી ઊગે, ફળે જો એ,
તમે પણ તોડજો ત્યાં ફૂલ, મધ લઈ જાય ભમરાઓ.

૪૨૬.
નગરની રોશની એવી, ગગનના તારલા ઝાંખા,
હવે બાળક ન જાણે છે, હતા સપ્તર્ષિ ક્યાં નભમાં.

૪૨૭.
ઉધારે મિત્રને આપ્યા હજારો મેં, ગયો એ તો,
ગયા પૈસા, અને મૈત્રી, ખરો આ પાઠ સસ્તામાં.

૪૨૮.
પુરાણો રેડિયો બોલે, ભજન સાંજે હજી ધીમે,
ગયા દાદા, હવે ખુરશી ઉપર બેસી સુણે છે કોણ?

૪૨૯.
ભલે કૂખે નથી જાયો, છતાં મા એ જ છે સાચી,
ઉછેર્યો હેતથી જેણે, લગાડ્યો કાળજે આખો.

૪૩૦.
‘પરાગે’ શેર પાછળ રાત આખી જાગરણ કીધું,
તમારી દાદ મળતાં ત્યાં, ગયો સૌ થાક પળમાં ત્યાં.

૪૩૧.
ઉનાળો આકરો, તોયે મળે કેરી, મજા આવી,
હથેળી ને હડપચી પણ, બધું આંબા-રસે ભીનું.

૪૩૨.
હતા કપ બે, હતી ખુરશી, સમી સાંજે અમે બે, ને
હવે ચા એક કપમાં, ને રહી ખુરશી ઉપર યાદો.

૪૩૩.
વડે સાંજે બધાં પંખી કરે ગપ્પાં, ગઝલ ગાતાં,
અમે માણસ, ભલે ભાષા, છતાં સંવાદ ક્યાં થાતો?

૪૩૪.
‘પરાગે’ જિંદગીને એ જ કીધું, આવજે પાછી,
ઘણી ગઝલો અધૂરી છે, ઘણા મક્તા હજી બાકી.

૪૩૫.
રમત છે સાપ-સીડીની, ઘડીમાં સો ઉપર જાતાં,
ઘડીમાં એક ડંખે સૌ, ફરી પાછા શરૂઆતે.

– પરાગ રતનપરા