પેટ્રોલ-ડીઝલનો આભાર / Petrol-Diesel no Aabhaar

# પેટ્રોલ-ડીઝલનો આભાર / Petrol-Diesel no Aabhaar
*By Parag Ratanpara*

જેમ મારા દાદા કહેતા હતા, "બેટા, દુનિયા ફક્ત કાળા અને સફેદમાં નથી," તેમ આપણે પણ petrol-dieselની વાર્તા સમજવી જોઈએ. અરે બાપુ, 200 કરોડ લોકો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યા, એ વાત તો કોઈ નથી કરતું! જેમ અમારા ગામમાં કહેવત છે: "જેનું ખાઈએ તેનું ગાઈએ."

તમારી plastic કી થેલી, fertilizer વાળું ખેતર, અને tar વાળી સડક - બધું petrol-dieselની દેન છે, भाई! એક તરફ environmentalist bhaio કહે છે કે દુનિયા બરબાદ થઈ રહી છે, પણ એમના mobile કા cover પણ તો plastic નો જ છે ને! વાह री दुनिया!

તમે જોયું છે કે કેવી રીતે આપણા શહેરોમાં AC-વાળા મકानોમાં બેસીને લોકો pollution controlની ચર્ચા કરે છે? હસવું આવે છે ને? જેમ રશ્દી કહેતા, આ એક magical realismનો જમાનો છે - જ્યાં દવાઓ પણ petrol-dieselથી બને છે, પણ આપણે તેને villain બનાવી દીધા છે!

અમારા नाना કહેતા, "પહેલાં ખેતરમાં પાણી લાવવા બળદગાડું ચલાવતા, આજે diesel engineથી આખું ગામ લીલુંછમ છે." હવે કોઈ એ નાનાને explain કરો કે આ 'green revolution' પાછળ કેટલું काला તેલ વપરાયું છે!

મારા એક કિસान મित्र કહેતા હતા, "सर, tractorમાં diesel ના હોય તો આખી farming બંધ થઈ જાય!" અને એ સાચું જ કહેતા હતા. આજે તો દરેક ખેતરમાં chemical fertilizer છે, દરેક ઘરમાં plastic છે, અને દરેક રસ્તા પર tar છે - બધું petrol-dieselની કृપા!

છેલ્લે, હું કહીશ કે જેમ ગુજરાતી દहीંવડામાં દહીં અને મરચું બંને જરૂરી છે, તેમ વિકાસ માટે petrol-diesel અને પર્યાવરણ બંનેનું સંતુલન જરૂરી છે. પણ પહેલા આભાર તો માનવો પડશે - 200 કરોડ લોકોને ગરીબીમાંથી બહાર કાઢનાર આ काले सोने નો!

અરે, અને હા - તમારી mobile કી battery પણ fossil fuel થી જ બને છે! તો WhatsApp પર environmental message forward કરતા પહેલા એક વાર તો વિચાર કરજો!

*- તમારા પરાગ રતનपરા*

(P.S.: આ લેખ મારા diesel generatorના સહારે, plastic કી કુરસી પર બેસીને, LED લાઈટમાં લખવામાં આવ્યો છે. क्या करें, જીવન છે!)