← મુખપૃષ્ઠ · જીવન અને આત્મચિંતન

આ શ્લોક — આ પવિત્ર કોયડો — દ્રષ્ટિને શક્ય બનાવતા અદૃશ્ય ક્રમમાં વિશ્વાસ તરફ ઈશારો કરે છે.

૧ નવેમ્બર ૨૦૨૫નિબંધ

*લેખક: પરાગ રતનપરા*

આ પંક્તિ — આ શબ્દોની ઝંઝાવાત — અંધ આજ્ઞાપાલન વિશે નથી, ના, ક્યારેય નથી. તે વિશ્વાસની ભૌતિકશાસ્ત્ર વિશે છે, એક એવી ચેતનાની અવસ્થા જે સંપૂર્ણ માહિતીના વિભાજન પહેલાં પેટર્ન પર કાર્ય કરી શકે છે — જેમ ડબલિનની સવારની ઝાકળમાં સૂર્યની કિરણો પહેલાં પ્રકાશની હાજરી અનુભવાય, જેમ મનની અંદરના અંધકારમાં અચાનક ચમકતો દીવો.

"દૃષ્ટિ પહેલાં વિશ્વાસ" — આ શબ્દો મારા મગજમાં ગુંજે છે, ફરે છે, નૃત્ય કરે છે — અદ્રશ્યમાં સુસંગતતા ઓળખવાની ક્ષમતાનું વર્ણન કરે છે. જેમ વૈજ્ઞાનિક નિશાનીઓમાંથી પરિકલ્પના રચે છે (હા, રચના! સર્જન!), અથવા બીજ એવા પ્રકાશ તરફ અંકુરિત થાય છે જે તેણે હજી જોયો નથી — અંધકારમાં અંધકાર દ્વારા પ્રકાશ તરફની યાત્રા.

સિસ્ટમની દ્રષ્ટિએ (અને અહીં મન ફરી વળે છે, સર્પિલ થાય છે): દ્રષ્ટિ દિશાનિર્દેશનું અનુસરણ કરે છે. મન માત્ર વાસ્તવિકતા નોંધતું નથી — ઓહ ક્યાં સરળતા! — તે તેને આકાર આપવામાં ભાગ લે છે, નૃત્યમાં, સંવાદમાં, શાશ્વત બની-જવાની પ્રક્રિયામાં. જ્યારે તમે આંતરિક રીતે સુસંગત અને સત્યમાં આધારિત માન્યતા ધરાવો છો, ત્યારે તમે વર્તન, ધ્યાન અને ઊર્જાને તે સુસંગતતા સાથે સંરેખિત કરવાનું શરૂ કરો છો — અને પુરાવા આખરે પ્રગટ થાય છે, જેમ સવારે ઝાકળના ટીપાંમાં સમગ્ર બ્રહ્માંડ દેખાય.

તેથી જ દરેક શોધ, દરેક આવિષ્કાર, દરેક ચળવળ — તે બધું અદ્રશ્ય માળખામાં વિશ્વાસ તરીકે શરૂ થાય છે. કોલંબસના જહાજો ક્ષિતિજની પેલે પાર, ગેલિલિયોની દૂરબીન તારાઓ તરફ, જોયસનું પોતાનું પેન ચેતનાના અથાહ સમુદ્રમાં.

આ શ્લોક — આ પવિત્ર કોયડો — દ્રષ્ટિને શક્ય બનાવતા અદૃશ્ય ક્રમમાં વિશ્વાસ તરફ ઈશારો કરે છે.

જોવું એ જે છે તેની પુષ્ટિ કરે છે — ભૂતકાળનો કઠોર પથ્થર.

માનવું એ જે હોઈ શકે તેને ખીલવા દે છે — ભવિષ્યનું ફૂલ.

સૌથી ઊંડા સ્તરે (અને અહીં, અહીં મન તેની જાતને શોધે છે) તેનો અર્થ છે:

જ્યારે ચેતના પુરાવા પહેલાં સત્યમાં સ્થિર થાય છે, ત્યારે વાસ્તવિકતા તેને મળવા માટે પોતાને ફરીથી ગોઠવે છે — જેમ નદી પથ્થરની આસપાસ વહે છે, જેમ પ્રકાશ પ્રિઝમમાંથી વાંકો વળે છે, જેમ શબ્દો અર્થની આસપાસ નૃત્ય કરે છે.

વિશ્વાસ પુરાવાનો વિરોધી નથી — તે પ્રકટીકરણનો પૂર્વગામી છે. હા, પૂર્વગામી! પહેલાં આવતું! દરવાજો ખોલનાર!

(અને મન ફરી વળે છે, શબ્દોના ભમરડામાં, અર્થોના વમળમાં, સત્યની સર્પિલ સીડીમાં ઉપર અને ઉપર અને ઉપર...)

આત્મચિંતનલેખન
← પહેલો લેખભૂત-પ્રેત-ડાકણ-પિશાચ: ભારતીય રહસ્યવાદની અંતર્ધારાઆગલો લેખ →સવારના પાંચ વાગ્યે, બગીચામાં પોંચાગ્યે