ઓન્લીનેસનો સિદ્ધાંત

તમે દુનિયામાં એકલા એવા બિંદુ પર ઊભા છો જ્યાં બીજું કોઈ ઊભું રહી શકે નહીં. તમારો ઉછેર, તમારા પરાજયો, તમારો પૂર્વગ્રહ, તમારી ખાસ આવડત અને જીવનના અકસ્માતોનું આખું મિશ્રણ માત્ર તમારી પાસે છે. આ કોઈ પોકળ આધ્યાત્મિક વાત નથી. બિઝનેસ વિચારક નિલોફર મર્ચેન્ટે આ વિચારને ‘ઓન્લીનેસ’ નામ આપ્યું. તેમનો તર્ક સાદો છે: પરંપરાગત સત્તા તમારી ડિગ્રી કે હોદ્દા પરથી આવતી હતી, પણ આજના યુગમાં કિંમત તમારી એ ખાસ જગ્યાની છે જેનું અનુકરણ કોઈ બીજો કરી શકતો નથી.

આપણું આખું શિક્ષણ અને સમાજ આપણને બીજા જેવા બનવાની સલાહ આપે છે. એવરેજ બનો, સલામત રહો, ટોળામાં ભળી જાઓ. પરિણામે માણસ પોતાની એ વિશિષ્ટતા ગુમાવી બેસે છે જેના લીધે તે ઓળખાઈ શકતો હતો. જ્યારે તમે બધાના જેવું કામ કરવા જાઓ છો ત્યારે તમે માત્ર એક બદલી શકાય તેવો સ્પેરપાર્ટ બની રહો છો. તમારી પાસે જો કોઈ એવો દ્રષ્ટિકોણ નથી જે માત્ર તમારો પોતાનો હોય, તો ટેબલ પર તમારી કોઈ જરૂર જ નથી.

ભારતીય ક્રિકેટમાં જસપ્રીત બુમરાહને યાદ કરો. કોઈપણ પારંપરિક કોચિંગ એકેડેમી તેના વિચિત્ર અને બેડોળ લાગતા બોલિંગ એક્શનને પહેલા જ દિવસે સુધારીને ફેંકી દેત. તેને કહેવાયું હોત કે પુસ્તકમાં લખેલા નિયમો પ્રમાણે શરીર ચલાવો. પણ બુમરાહે પોતાની એ અસાધારણ, અણઘડ શૈલીને જ પોતાની તાકાત બનાવી. તેની એ વિશિષ્ટતાએ જ તેને દુનિયાનો સૌથી ખતરનાક ફાસ્ટ બોલર બનાવ્યો. જો તે સામાન્ય ફોર્મ્યુલા સ્વીકારી લેત, તો રણજી ટ્રોફીના હજારો સામાન્ય બોલરોની ભીડમાં ક્યાંક ખોવાઈ ગયો હોત.

તમારી વિચિત્રતા જ તમારી ખરી સંપત્તિ છે. જ્યાં સુધી તમે બીજાના ચોકઠામાં ફિટ થવાનો પ્રયત્ન કરશો, ત્યાં સુધી તમે માત્ર બીજા દરજ્જાની નકલ જ રહેશો. જે દિવસે તમે સ્વીકારી લેશો કે તમારા જેવો બીજો કોઈ વિકલ્પ બજાર પાસે નથી, તે દિવસે તમારી શરતો ચાલશે.

ટોળામાં ભળવાની જીદ તમને સલામતી આપશે, પણ કિંમત તમારી મૌલિકતા ચૂકવશે.